Ayna karşısında poz çalışmak işe yarar mı

İlk katalog çekimime giderken çantamda yedek bir tişört, iki muz ve kafamda tam yirmi üç poz vardı. Hepsini bir hafta boyunca banyodaki aynanın karşısında çalışmıştım. Fotoğrafçı ilk kareyi çekti, makineyi indirdi ve “Biraz daha sen ol” dedi. Ayna karşısında poz çalışmanın neyi verip neyi vermediğini o gün anlamaya başladım. O zamandan beri bu çalışmayı günüme nasıl yerleştirdiğimi sabahtan akşama sırayla anlatayım. Belki senin işine yarayan bir parçası çıkar.

Sabah yedi, banyo aynası ve ilk ders

Ben yardımcı oyunculuktan geliyorum. Kalabalık sahnelerde arkadan geçen, kafede gazete okuyan, düğün salonunda alkışlayan kişi yıllarca bendim. O dönemde aynayla pek işim yoktu, çünkü kimse yüzüme odaklanmıyordu. Küçük rollere ve arada fotomodellik işlerine geçince durum değişti. Kamera artık doğrudan bana bakıyordu ve ben ona nasıl bakacağımı bilmiyordum.

Sabahları kahveden önce on beş dakika ayırıyorum. Daha uzun değil, çünkü süre uzadıkça yüz kasılıyor ve kendini izleyen biri gibi bakmaya başlıyorsun. İlk beş dakika yalnızca yüz: kaşları gevşetmek, çeneyi hafif öne almak, gözlerle gülmeyi denemek. Ağızla gülmek kolay, gözle gülmek bambaşka iş. Sonra omuzlar ve duruş geliyor. Ağırlığı bir bacağa vermek, kalçayı hafif kırmak, ellerin nerede duracağına karar vermek. Eller benim en büyük derdimdi. Fotoğrafta ya tahta gibi duruyorlardı ya da ne yapacağını bilmeyen iki yabancı gibi sallanıyorlardı.

O sabahlardan çıkardığım ilk ders şu oldu: aynada güzel görünen her şey fotoğrafta güzel çıkmıyor. Ayna seni ters gösteriyor, üstelik sen kendine iki gözle bakıyorsun. Kamera ise tek gözle, belli bir yükseklikten ve açıdan bakıyor. Aynada derinliği olan bir yüz objektifte düzleşebiliyor.

Ayna karşısında poz neyi öğretir, neyi öğretemez

Bence ayna karşısında poz çalışmak iyi bir başlangıç. Vücudunu tanımanı sağlıyor. Hangi tarafın daha rahat, boynunu çevirince çene hattın nasıl değişiyor, bir omzun diğerinden aşağıda mı kalıyor; bunları ancak bakarak öğreniyorsun. Bir de tekrar kazandırıyor. Aynı pozu yirmi kez yaptığında vücudun onu ezberliyor ve sette düşünmeden yapabiliyorsun.

Öğretemediği şeyler de var. Birincisi zamanlama. Fotoğrafçının deklanşöre basmadan önceki o yarım saniyelik akışı aynada yakalayamazsın, çünkü orada sürekli kendini kontrol ediyorsun. İkincisi ışık. Banyonun tavan lambasıyla stüdyonun yumuşak ışığı yüzüne aynı gölgeyi düşürmüyor. Üçüncüsü ve bence en önemlisi bakış. Aynada kendi gözünün içine bakıyorsun. Sette ise bir objektife, bazen de hiçbir şeye bakmadan bakıyormuş gibi yapman gerekiyor.

Bu yüzden aynayı tek başına kullanmayı bıraktım. Sabah aynada denediğim pozları telefonun arka kamerasıyla, zamanlayıcı kurup çekiyorum. Arka kamerayı seçiyorum, çünkü ön kamera da ayna gibi davranıyor ve geniş açısı yüzü biraz bozuyor. On saniyelik zamanlayıcıyla beş altı kare çekip bakıyorum. Çoğu zaman aynada beğendiğim pozun fotoğrafı beni utandırıyor. Bu iyi bir şey, çünkü utandığım yer düzeltmem gereken yer.

Öğlen setteyim ve ayna yok

Diyelim o gün bir giyim firmasının katalog çekimi var. Genelde sabah erken bir çağrı saati oluyor, ardından kuaför ve makyaj sırası, kıyafet provası geliyor. Makyaj odasında bir ayna var ama orası senin değil, makyözün çalışma alanı. Poz denemek için o aynaya yönelirsen birinin önünü kesiyorsun. Bunu ilk işimde, nazik ama gayet net bir bakışla öğrendim.

Çekim alanına geçince ayna yok. Varsa da fotoğrafçının yanında bir monitör var; bazen bakmana izin veriyorlar, bazen vermiyorlar. Senin işin sabah ezberlediklerini tek tek uygulamak değil, onları bir kenarda hazır tutup yönlendirmeyi dinlemek. “Ağırlığı arka ayağa ver”, “çeneni biraz indir”, “ceketi tut ama sıkma.” Ezberden gelen her poz yönlendirmeyi kavrama hızını artırıyor. Ama ezbere takılırsan kaskatı kalıyorsun ve fotoğrafçı aynı kareyi on kez çekmek zorunda kalıyor.

Bir çekimi hiç unutmam. Bir kahve kampanyası için masada oturup fincanı kaldırıyordum. On kare sonra fotoğrafçı makineyi indirdi ve “İçiyormuş gibi yapma, gerçekten iç” dedi. İçtim. Seçilen kare o oldu. Evde fincanı yüzlerce kez kaldırmıştım ama bir kere bile içmemiştim. Poz, gerçekten yapılan bir hareketin içinde çok daha canlı duruyor.

Molalarda telefona gömülmek yerine diğer modelleri izlemeni öneririm. Deneyimli biri pozunu nasıl ufak ufak değiştiriyor, iki kare arasında nasıl nefes alıyor, eline verilen bir objeyle nasıl oynuyor? Bunu izlemek bana aynadan daha çok şey öğretti.

Akşam eve dönünce küçük bir muhasebe

Akşam yorgun oluyorsun, biliyorum. Ama bana göre günün en verimli on dakikası bu saatlerde. Seti zihninde baştan oynat: hangi yönlendirmeyi hemen uygulayabildin, hangisinde zorlandın? Ben bunları bir deftere yazıyorum. “Elleri cebe koyunca omuz kalkıyor”, “sol profilde çene kayboluyor” gibi kısa notlar.

Sonra aynaya dönüyorum. Bu kez amaç güzel görünmek değil, o notu düzeltmek. Elini cebe koyup omzunu indirmeyi beş kez deniyorsun, o kadar. Akşam ayna bir tamir tezgâhı gibi çalışıyor. Sabahki gibi keşif yapmıyorsun, tek bir vidayı sıkıyorsun.

Çekimden fotoğraflar gelirse onları da aynı gözle incele. Her zaman gelmiyor, gelmesi bazen haftalar sürüyor. Geldiğinde kendini beğenmek ya da yerin dibine sokmak için bakma. Hangi karede rahatsın, hangisinde poz verdiğin belli oluyor? Aradaki fark çoğu zaman bir omuzda, bir bilekte, bir dudak kenarında saklı.

Aynayla aranı nasıl ayarlamalısın

Yeni başlayan arkadaşlarda gördüğüm şu: çoğu iki uçtan birine kaçıyor. Bir kısmı aynanın karşısından kalkmıyor ve sette hep aynı üç pozu tekrarlıyor. Bir kısmı da “doğallık her şey” deyip hiç çalışmıyor, sonra ilk çekimde ellerini nereye koyacağını bilemiyor. Ben ikisini de yaşadım, ikisi de yorucu.

Bana yarayan denge şu oldu: sabah kısa ama düzenli bir ayna çalışması, telefonla kontrol, sette yönlendirmeye tamamen açık olmak ve akşam küçük bir not. Haftada birkaç gün bunu yapmak, her gün bir saat aynaya bakmaktan daha çok işe yarıyor. Yüzün yorulmuyor ve kendini izleyen o tuhaf bakış yerleşmiyor.

Bir şeyi de dürüstçe söyleyeyim: poz çalışmak seni tek başına işe sokmaz. İş almanı sağlayan şey, aranan görünüme uyman, güvenilir olman, zamanında gelmen ve yönlendirmeyi alabilmen. Poz çalışması ise oraya vardığında elinin ayağının birbirine dolanmamasını sağlıyor. Fotomodellik ya da küçük reklam işleri için kendini denemek istiyorsan, önce sade ve doğal birkaç fotoğraf hazırlayıp başvuru formunu doldurabilirsin. Aynada yaptığın çalışma o fotoğrafları çekerken de işine yarayacak.

Yarın sabah aynanın karşısına geçtiğinde kendine şunu sormayı dene: Bu pozu hiç tanımadığım biri çekseydi, rahat görünür müydüm?

Bu konuyu tamamlayan iki yazımız: Genç giyim katalog çekimlerine nasıl başvurulur ve İç giyim e-ticaret çekimi için yetişkin model başvurusu. Diğer başlıklar için katalog ve e-ticaret çekimi başvuruları sayfasına da göz atabilirsin.